Waarom geld uitdelen vaak moeilijker is dan geld aanvragen

De eerste reactie als ik zeg dat ik voor een opdracht subsidieregels voor een gemeente schrijf, is steevast: ‘Dan geef ik je mijn bankrekeningnummer wel!’
Een grapje natuurlijk. Maar het verraadt een hardnekkig misverstand: alsof subsidieregels gaan over wie geld krijgt, terwijl ze in werkelijkheid gaan over waar een gemeente publiek geld wél en juist níet voor wil inzetten.

Laten we eerlijk zijn: gemeenten zouden het liefst iedereen een miljoen geven. College, bestuur, beleidsmedewerkers: niemand zit te wachten op ‘nee’ zeggen. Maar ja… het geld is beperkt, de beleidsdoelen omvangrijk. Dus mijn vraag is altijd: wat willen we met subsidie geven bereiken? En hoeveel budget is er eigenlijk?

Subsidies zijn geen doel op zich, maar een middel. Publiek geld wordt ingezet om beleidsdoelen en maatschappelijke ambities te realiseren. De inhoud is dus leidend: welke initiatieven dragen daadwerkelijk bij aan wat we als gemeente willen? Wat betekent dat we scherpe keuzes moeten maken. Niet alleen in wat je wel, maar vooral ook in wat je niet subsidieert. En daarna komt de vraag: hoeveel geld is er eigenlijk?

Ik herinner me een gemeente waar ik structureel aanvragen van €10.000 per cultureel evenement ontving. Tijdens een informatieavond vroeg ik: wie weet wat het totale jaarbudget is? Niemand wist dat dit €30.000 per jaar was; Voor het héle culturele veld. Het werd even stil in de zaal, gevolgd door ietwat schuldbewust gelach… Daarna werden de aanvragen ineens een stuk realistischer. Transparantie helpt. Uitleggen waarom iets níet kan, is minstens zo belangrijk als zoeken naar wat wél kan.

De gedachte die ik ook wel met regelmaat hoor van beleidsmedewerkers: ‘Maar als ik nee zeg, gaat de activiteit misschien niet door.’ Die betrokkenheid is bewonderenswaardig (wetende dat een kleine gemeente zo’n 400 aanvragen per jaar ontvang). Maar het is niet altijd constructief. We moeten kijken naar wat we samen hebben afgesproken te realiseren, binnen de kaders die er zijn. En dat geldt ook voor het bestuur.

‘Maar de wethouder zei…’ horen we veel en vaak van aanvragers. De wethouders die ik ken denken graag mee en zoeken naar mogelijkheden. Maar niet alle aanvragen zijn zinvol of proportioneel, waardoor ook zij af en toe nee moeten (kunnen) zeggen. Een aanvraag van €1.200 subsidie voor een straatbarbecue met 15 huizen? Dat is een hele dure barbecue. Dat moet je als gemeente niet willen…. 

Goed subsidiebeleid gaat dus niet over geld uitdelen, maar over richting geven. Over keuzes durven maken. Over uitleggen, afstemmen en samen werken aan wat echt bijdraagt. En ja: dat is vaak moeilijker dan een aanvraag schrijven!

Heeft jouw gemeente ook vragen over subsidiebeleid of kun je onze hulp gebruiken? Neem dan contact op!

Linda Frints

~namens Flexkwaliteit~